BẦU ƠI THƯƠNG LẤY BÍ CÙNG

     
“Bầu ơi yêu đương lấy túng cùng/ mặc dù rằng khác như là nhưng bình thường một giàn…” - Đây là câu ca dao được nói đến nhiều trong số những ngày cả nước ta đang phổ biến tay kháng covid-19 cùng với những tình tiết phức tạp cực nhọc lường.

Từ miền Bắc, từ Hà Nội, các đoàn bác sĩ, hàng ngàn sinh viên y khoa, hàng vạn bộ nhóm đã xuất xứ vào tp hcm để cung ứng đồng bào trong đó trong việc điều trị hay duy trì cuộc sinh sống bình thường, tiến hành theo niềm tin Chỉ thị 16 của Thủ tướng cơ quan chính phủ (giãn bí quyết và bí quyết ly toàn làng mạc hội).

Bạn đang xem: Bầu ơi thương lấy bí cùng

Có lẽ không cần lý giải nhiều, đa phần người Việt phần nhiều hiểu được văn bản ngữ nghĩa nhưng mà câu ca dao (có quý giá như một tục ngữ) “Bầu ơi yêu thương lấy túng cùng…” này.

Mượn hình ảnh hai cây rất gần gũi trong vườn nhà là “bầu” (cây leo bởi tua cuốn, lá mượt rộng và gồm lông mịn, trái tròn dài, gồm loại thắt eo sống giữa, sử dụng làm rau củ ăn) với “bí” (cây cùng họ cùng với bầu, mọc leo tốt mọc bò, có nhiều loại, quả dùng làm thức ăn) dân gian muốn chuyển download một thông điệp, một lời răn dạy đầy tính nhân văn.

Rằng, toàn bộ chúng ta, cùng thông thường quốc gia, thuộc chung xã hội dân tộc Việt Nam, cùng chung nòi như là “con Lạc con cháu Hồng”. Vày lẽ đó, chúng ta phải biết yêu đương yêu, đùm bọc, cung ứng nhau theo niềm tin tương thân tương ái. Lúc bình thường đã thế và phần nhiều lúc “không bình thường” khó khăn khăn, hoạn nạn lại càng hơn thế.

Xem thêm: Vào Ngày 15 Hàng Tháng Ông An, Văn Khấn Thần Tài Thổ Địa Mùng 1 Và 15 Hàng Tháng

*

Ảnh minh họa

Ngữ nghĩa như thế cứ tưởng là rõ ràng, tường minh lắm lắm (Mọi người vẫn đọc cùng hiểu bao đời nay, không tồn tại thắc mắc gì). Dẫu vậy trong một buổi học online, một số trong những sinh viên có hỏi tôi: “Thưa thầy, bọn chúng em đang lo ngại khi mang phân tích câu “Bầu ơi mến lấy túng bấn cùng”. Đa số mọi fan đều thống nhất mang lại “bầu” là chủ ngữ, “thương” là vị ngữ với “bí” là vấp ngã ngữ (trực tiếp). Nhưng từ “cùng” thì chần chờ xếp vào địa chỉ nào?

Có bạn nhận định rằng đây chỉ nên “từ chêm xen”, đệm vào cho đủ sáu tiếng trong câu lục và hiệp vần cùng với tiếng sản phẩm công nghệ sáu vào câu bát (“cùng” hiệp vần cùng với “chung”).”

Lập luận như vậy, vô hình trung coi từ bỏ “cùng” trở đề xuất “vô thưởng vô phạt”, một giải pháp ứng xử tình nắm “gỡ nạm bí” trong bí quyết gieo vần của thơ ca. Như vậy thì “cùng” trở buộc phải thừa. Thiệt vô duyên quá! Nó có khác gì tự “lại” với “càng” trong nhị câu thơ (nhại theo phong thái Bút Tre): Tàu xe chuyên chở rộn ràng/ Thái Nguyên, im Bái lại càng Lào Cai.

“Cùng” trong giờ đồng hồ Việt (vừa Hán Việt 窮, vừa thuần Việt) có nhiều tác dụng từ một số loại và kéo theo có tương đối nhiều ngữ nghĩa không giống nhau. Trường đoản cú điển tiếng Việt (Trung chổ chính giữa Từ điển học, NXB Đà Nẵng, 2020) phân tạo thành danh từ, tính từ, kết từ. Nhưng bao gồm lẽ, “cùng” trong câu ca dao trên (từ thuần Việt) là 1 kết tự với nghĩa như sau (chỉ trích một đoạn trong mục tự này):

II k. 1 từ thể hiện người hay sự thứ nêu ra sau đó có côn trùng quan hệ đồng hóa với những người hay sự vật vừa được nói đến. (Ví dụ: Nó mang lại cùng cùng với bạn; thiếu nữ về nuôi mẫu cùng con/ Để anh đi trẩy việt nam Cao Bằng. – ca dao).

Nếu thế, ta có thể diễn giải không ngừng mở rộng câu “Bầu ơi mến lấy bí cùng/ mặc dù rằng khác giống như nhưng tầm thường một giàn” là “Bầu và túng là nhì cây thuộc loài, thuộc cảnh (cùng là cây dây leo, chung một giàn). Vậy thai hãy có lòng yêu mến bí, đừng quăng quật rơi bí trong phần đa hoàn cảnh”.

Xem thêm: Linh Ka Và Long Hoàng - Long Hoàng Hôn Linh Ka Trong Phòng Trọ

Và để giải đáp thắc mắc của các bạn sinh viên (về phân tích câu), tôi nghĩ, vế 1 câu thơ trên (Bầu ơi yêu thương lấy túng thiếu cùng) rất có thể viết lại là “Bầu và bí hãy CÙNG yêu dấu nhau” (“cùng” đang là phó từ đi với rượu cồn từ “thương/yêu”). Vì bảo vệ nguyên tắc hiệp vần của thơ, mà lại “cùng” được hoán vị cùng đứng ngơi nghỉ cuối câu.